اولین شلیک موفق توپ مافوق صوت آمریکا
ارتش آمریکا نخستین آزمایش شلیک واقعی مافوق صوت خود را با استفاده از سامانه Heavy Artillery Test System (HATS) انجام داده است؛ پرتابگری تغییرکاربرییافته که برای برنامه لغوشده Strategic Long Range Cannon (SLRC) توسعه یافته بود.
این آزمایش در ۳۰ ژوئیه در میدان آزمایش یوما متعلق به ارتش آمریکا در آریزونا انجام شد. این منطقه یکی از بزرگترین تأسیسات آزمایش نظامی ارتش آمریکا است که بیش از ۸۳۰ هزار هکتار وسعت دارد و در جنوبغربی این ایالت، حدود ۳۰ مایل شمال شهر یوما قرار گرفته است.
بر اساس گزارشها، این آزمایش با همکاری مرکز تسلیحات DEVCOM ارتش آمریکا، آزمایشگاه ملی لارنس لیورمور (LLNL) و مجموعه آزمایش یوما انجام شد.
در این پروژه، تیم آزمایش بهجای یک موشک مافوق صوت، یک محموله پرتابی یکپارچه (Integrated Launch Package – ILP) را از HATS شلیک کرد. ILP یک بسته آزمایشی مقاومشده است که محموله آزمایشی را حمل میکند. این آزمایش روشی سریعتر و ارزانتر برای ارزیابی عملکرد محمولههای مافوق صوت هنگام برخورد با هدف نشان داد.
جزئیات آزمایش
توپ مورد استفاده در این آزمایش از برنامه لغوشده Strategic Long Range Cannon (SLRC) اقتباس شده بود. هدف از توسعه توپ اصلی، شلیک گلولههای هدایتشونده دقیق مجهز به موتور کمکی موشکی به سمت اهدافی در فاصله بیش از ۱,۰۰۰ مایل (۱,۶۰۹ کیلومتر) بود؛ بردی که بسیار فراتر از توپخانههای معمول ۱۵۵ میلیمتری محسوب میشد.
با این حال، برنامه SLRC پس از آنکه کنگره آمریکا در سال ۲۰۲۲ بودجه اختصاصی آن را متوقف کرد، لغو شد. ارتش آمریکا بهجای کنار گذاشتن کامل این فناوری، تصمیم گرفت از این پرتابگر بهعنوان سکویی آزمایشی برای تحقیقات مربوط به فناوری مافوق صوت استفاده کند.
در این آزمایش، ارتش آمریکا تنها سرجنگی و بسته محافظ آن را با توپ شلیک کرد و از یک موشک مافوق صوت استفاده نکرد. سرعت مافوق صوت به سرعتهای برابر یا بیشتر از ماخ ۵ گفته میشود؛ یعنی پنج برابر سرعت صوت یا حدود ۶,۰۰۰ کیلومتر بر ساعت.
در این میان، ILP هنگام پرتاب از سرجنگی محافظت میکرد. این سامانه همچنین به یک سامانه الکترونیکی ایمنی و مسلحسازی (Safe-and-Arm Device) مجهز بود که از فعال شدن فیوز تا زمان مناسب در طول پرواز جلوگیری میکرد.
استفاده دوباره از توپ SLRC
در جریان آزمایش، مهندسان با استفاده از تجهیزات تلهمتری، دوربینهای پرسرعت و دیگر ابزارهای اندازهگیری میدان آزمایش، حرکت پرتابه را بررسی کردند تا رفتار بسته پس از خروج از لوله توپ و برخورد با هدف را ارزیابی کنند.
این روش بخش نهایی مأموریت یک سلاح را جداگانه بررسی میکند و به مهندسان اجازه میدهد عملکرد محموله هنگام برخورد را مطالعه کنند، بدون آنکه هزینه یک موشک عملیاتی کامل را متحمل شوند. همچنین این آزمایش نخستین شلیک واقعی بسته مقاومشده ILP بود و نشان داد این سامانه میتواند نیروهای شدید ناشی از پرتاب با توپ را تحمل کند.
ارتش آمریکا اعلام کرده دادههای بهدستآمده از این آزمایش به توسعه نسل آینده سلاحهای مافوق صوت کمک خواهد کرد و تعداد آزمایشهای پرهزینه پرواز کامل را کاهش میدهد.
طبق گزارشها، یک آزمایش کامل موشک مافوق صوت معمولاً بسته به وسیله آزمایش و گستردگی برنامه، بین ۹.۵ میلیون تا بیش از ۱۵ میلیون دلار برای هر پرتاب هزینه دارد. در مقابل، روش مبتنی بر توپ میتواند هزینه آزمایشها را به شکل قابل توجهی کاهش دهد.
اگرچه این روش نمیتواند جایگزین آزمایشهای معمول موشکهای مافوق صوت شود، ارتش آمریکا معتقد است میتوان از آن در کنار تونلهای باد، آزمایشهای آزمایشگاهی، سورتمههای موشکی و پرتابهای واقعی موشک، بهعنوان بخشی از راهبرد گستردهتر آزمایش فناوریهای مافوق صوت استفاده کرد.
