عمیقترین نقاط در اقیانوسهای جهان کدامند؟
نکات کلیدی:
- ژرفترین نقطه اقیانوس آرام، یعنی گودال چلنجر در گودال ماریانا، ۶.۸ مایل (۱۰.۹ کیلومتر) پایینتر از سطح دریا قرار دارد؛ عمقی که از ارتفاع قله اورست نیز بیشتر است.
- عمیقترین نقطه اقیانوس آرام حدود ۳۰ درصد عمیقتر از عمیقترین نقطه اقیانوس اطلس است.
- گودال مولو هول در اقیانوس منجمد شمالی با عمق بیش از ۵.۵ کیلومتر، کمعمقترین مورد در این رتبهبندی است و تقریباً نصف عمق گودال چلنجر را دارد.
کف اقیانوسها برخی از عجیبترین محیطهای زمین را در خود جای دادهاند؛ جایی که گودالها و حوضههای عمیق تا چندین کیلومتر پایینتر از سطح دریا امتداد پیدا میکنند.
کف اقیانوسها میزبان برخی از شگفتانگیزترین و ناشناختهترین محیطهای سیاره زمین است. این اینفوگرافی، عمیقترین نقطه شناختهشده در هر یک از پنج اقیانوس جهان را رتبهبندی میکند و عمق خارقالعاده گودال ماریانا در اقیانوس آرام را نشان میدهد.
دادههای این رتبهبندی از پژوهش منتشرشده در مجله Earth-Science Reviews گرفته شده و اقیانوسهای آرام، اطلس، جنوبی، هند و منجمد شمالی را پوشش میدهد.
عمیقترین نقاط اقیانوسهای زمین
گودال چلنجر در گودال ماریانا تا عمق ۶.۷۹ مایل (۱۰ هزار و ۹۲۵ متر) پایینتر از سطح دریا امتداد دارد؛ حدود ۱.۵ کیلومتر بیشتر از ارتفاع قله اورست. این نقطه عمیقترین مکان شناختهشده در اقیانوسهای زمین است و مقیاس عظیم سامانه گودالهای اقیانوس آرام را نشان میدهد.
جدول زیر عمیقترین نقطه شناختهشده در هر اقیانوس را نشان میدهد:
| رتبه | عمیقترین نقطه | اقیانوس | عمق به مایل | عمق به متر |
|---|---|---|---|---|
| ۱ | گودال چلنجر (گودال ماریانا) | اقیانوس آرام | ۶.۷۹ | ۱۰٬۹۲۵ |
| ۲ | گودال پورتوریکو | اقیانوس اطلس | ۵.۲۲ | ۸٬۴۰۸ |
| ۳ | گودال ساندویچ جنوبی | اقیانوس جنوبی | ۴.۵۹ | ۷٬۳۸۵ |
| ۴ | گودال جاوه | اقیانوس هند | ۴.۵۳ | ۷٬۲۹۰ |
| ۵ | گودال مولو هول | اقیانوس منجمد شمالی | ۳.۵۲ | ۵٬۶۶۹ |
با وجود اینکه تمام نقاط این فهرست عمق بسیار زیادی دارند، گودال چلنجر در سطحی کاملاً متفاوت قرار میگیرد.
دومین نقطه عمیق این رتبهبندی، یعنی گودال پورتوریکو در اقیانوس اطلس، تا عمق ۸.۴ کیلومتری پایینتر از سطح دریا ادامه دارد. به بیان دیگر، گودال چلنجر حدود ۳۰ درصد عمیقتر است.
مقایسه عمق در پنج اقیانوس جهان
به دلیل فعالیت شدید مناطق فرورانش صفحات زمینساختی، بخش غربی اقیانوس آرام تعداد زیادی از عمیقترین گودالهای جهان را در خود جای داده است. گودال چلنجر تنها کمی عمیقتر از دیگر نقاط عمیق اقیانوس آرام مانند گودال تونگا و گودال فیلیپین است که بهترتیب حدود ۶.۷ و ۶.۵ مایل عمق دارند.
گودال پورتوریکو در اقیانوس اطلس و گودال ساندویچ جنوبی در اقیانوس جنوبی که رتبه دوم و سوم را دارند، تنها ۰.۶ مایل (۰.۹۷ کیلومتر) اختلاف عمق دارند.
فاصله میان گودال ساندویچ جنوبی و گودال جاوه در اقیانوس هند نیز تنها ۰.۰۶ مایل (۹۵ متر) است؛ کمترین اختلاف میان دو رتبه در این فهرست.
گودال مولو هول در اقیانوس منجمد شمالی نیز با عمق ۳.۵ مایل بسیار عمیق محسوب میشود، اما گودال ماریانا تقریباً دو برابر بیشتر از آن به زیر سطح دریا امتداد دارد.
چرا اندازهگیری اعماق اقیانوس دشوار است؟
اندازهگیری دقیق عمیقترین بخشهای اقیانوس همچنان کاری بسیار دشوار است. تخمین زده میشود ۹۹.۹۹۹ درصد از اعماق اقیانوسها هنوز بهصورت مستقیم مشاهده نشدهاند. این مناطق دورافتاده، کاملاً تاریک، بسیار سرد و تحت فشار شدید هستند و اغلب دارای ساختارهای پیچیده در کف دریا هستند.
به دلیل این شرایط، برخی اعداد در این دادهها تقریبی هستند؛ از جمله عمق گودال ساندویچ جنوبی و گودال جاوه.
این عدم قطعیت نشان میدهد که انسان هنوز بخش بسیار کوچکی از اعماق اقیانوسها را بهطور مستقیم بررسی کرده است. با وجود پیشرفت فناوریهای نقشهبرداری سوناری و کاوشهای اعماق دریا، مناطق گستردهای همچنان ناشناخته باقی ماندهاند و احتمال کشف شگفتیهای جدید در زیر سطح اقیانوسها وجود دارد.
