با بسته شدن فرودگاه نجف به روی پروازهای ایرانی، بسیاری از گردشگران عراقی با مشکلاتی برای بازگشت به کشور خود مواجه شدند. سالانه گردشگران بسیاری از مبداء عراق وارد کشور می شوند و اکنون تداخل دسترسی های هوایی به گردشگری کشور و فعالیت بخش خصوصی آسیب می زند.
به گزارش همشهری آنلاین، مدیرکل بازاریابی و توسعه گردشگری خارجی وزارت میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی درباره محدودیت های پروازی و آینده گردشگری خارجی به همشهری می گوید: «در کوتاه مدت می توان با استفاده از هاب ترددی در مناطق مرزی، زمینه بازگشت گردشگران به کشورشان را فراهم کرد، ولی برای شرایطی که ارتباطات هوایی با کشورهای همسایه قطع شود، باید راهکارهای جدی تری در نظر گرفت.»
مسلم شجاعی درباره وضعیت گردشگران عراقی عنوان می کند: «در کوتاه مدت می توان با برقراری پروازهای شاتل در مناطق مرزی، گردشگران را جا به جا کرد. برای مثال، مسافران می توانند از مشهد به آبادان منتقل شوند و از آنجا با عبور از مرز شلمچه به بصره و سپس کشور خود بازگردند. با این حال، این راهکار برای شرایط کوتاه مدت کاربرد دارد و درباره افرادی که در حال حاضر در ایران مانده اند، در برخی شرایط امکان اقدام فوری وجود ندارد.»
مدیرکل بازاریابی و توسعه گردشگری خارجی با اشاره به تجربه جنگ ۱۲ روزه و جنگ ۴۰ روزه تحمیلی تاکید می کند: «این تجربه ها نشان داده است که برای آینده باید به طور جدی درباره راهکارهای جایگزین حمل و نقل فکر کرد. به ویژه آنکه در شرایطی که پروازهای ایران به کشورهایی مانند ترکیه و عراق متوقف شود یا محدودیت هایی برای سوخت گیری هواپیماهای ایرانی در این کشورها ایجاد شود.»
او توضیح می دهد: «صنعت گردشگری ایران تاکنون از تحریم ها، جنگ، ناامنی و هشدارهای سفر صادر شده از سوی سفارتخانه ها آسیب دیده است، ولی اکنون ممکن است با یک مشکل زیرساختی مواجه شویم که ارتباط ایران با جهان را محدود کند. این مسئله هم سفر ایرانیان به خارج از کشور و هم ورود گردشگران خارجی به ایران را دشوارتر خواهد کرد.»
شجاعی معتقد است مراکز تردد در مناطق مرزی باید تقویت شود و می گوید: «ایجاد و تقویت مراکز حمل و نقل در شهرهای مرزی می تواند بخشی از مشکلات را کاهش دهد. برای نمونه، ارومیه و آبادان می توانند در ارتباطات مرزی نقش داشته باشند. مشهد نیز می تواند برای پوشش دادن شرق کشور و ارتباط با پاکستان و افغانستان مورد توجه قرار گیرد. سنندج و کرمانشاه نیز می توانند در ارتباط با اقلیم کردستان عراق و بخش هایی از مناطق عرب نشین این کشور نقش ایفا کنند.»
او ادامه می دهد: «در شمال کشور نیز با ترکمنستان مشکلاتی وجود دارد و در منطقه تبریز هم می توان ظرفیت های ارتباطی با ارمنستان را بررسی و تقویت کرد. البته مرز جمهوری آذربایجان بسته است.»
مدیرکل بازاریابی و توسعه گردشگری خارجی بر این باور است که تقویت مسیرهای پروازی داخلی، از جمله پروازهای تهران به ارومیه و آبادان، و همچنین توسعه ارتباطات ریلی به سمت اهواز، خرمشهر و تبریز می تواند در چنین شرایطی موثر باشد. شجاعی تاکید می کند: «با توجه به اینکه در صورت محدودیت پروازهای خارجی، بخشی از ظرفیت هواپیماها در مسیرهای داخلی به کار گرفته می شود، تقویت مسیرهای منتهی به مناطق مرزی اهمیت بیشتری پیدا می کند.»
او با اشاره به دشواری سفر به اروپا و دیگر مقاصد خارجی در صورت محدودیت پروازهای مستقیم توضیح می دهد: «برای مثال، مسافری که قصد سفر به استانبول را دارد، ممکن است ناچار شود ابتدا به ارومیه برود، سپس به صورت زمینی به وان ترکیه منتقل شود و از آنجا با پرواز به استانبول سفر کند. چنین مسیری علاوه بر افزایش زمان سفر، هزینه های مالی بیشتری را به مسافران تحمیل می کند. این مشکلات هم برای گردشگران ایرانی که قصد خروج از کشور را دارند و هم برای گردشگران خارجی که می خواهند وارد ایران شوند، ایجاد خواهد شد.»
مدیرکل بازاریابی و توسعه گردشگری خارجی یادآور می شود: «امیدواریم بتوانیم با تقویت حمل و نقل در مراکز مرزی، از جمله مسیرهای اتوبوسی، ریلی و پروازی، بخشی از آسیب های احتمالی را کاهش دهیم. البته این اقدامات راهکارهایی برای مدیریت شرایط هستند و مشکل اصلی را به طور کامل برطرف نمی کنند.» او درباره تعداد گردشگران خارجی حاضر در ایران نیز می گوید: «در حال حاضر آمار دقیقی از تعداد گردشگران خارجی حاضر در کشور در اختیار ندارم و برای مشخص شدن این موضوع باید استعلام و آمارگیری انجام شود. با این حال، به یاد دارم که در جریان جنگ ۴۰ روزه، ۴۰ هزار نفر در مشهد حضور داشتند و گردشگران دیگری نیز در سایر نقاط کشور بودند. برای مشخص شدن تعداد دقیق افراد و میزان انباشت گردشگران، باید آمار رسمی دریافت شود.»
مسلم شجاعی اضافه می کند: «چنین شرایطی آسیب سنگینی به گردشگری می تواند وارد کند. این راهکارها می توانند در کوتاه مدت تا حدودی مشکلات ارتباطی را کاهش دهند، اما اصل مسئله را حل نمی کنند. امیدواریم کشور هرچه سریع تر از این شرایط خارج شود تا مشکلات سفر برای گردشگران ایرانی و خارجی علاقه مند به بازدید از ایران کاهش یابد.»
