باتری آیفون چه زمانی واقعا باید عوض شود؟

ساعت چهار بعد از ظهر است، هنوز چند ساعت تا رسیدن به خانه مانده و شارژ آیفون به ۱۵ درصد رسیده. اولین فکری که به ذهن خیلی ها می رسد این است که «باتری دیگر جواب نمی دهد». سری به تنظیمات می زنید، جلوی سلامت باتری عدد ۸۶ درصد را می بینید و نمی دانید این عدد خوب است یا بد. همین سردرگمی باعث می شود بعضی ها باتری سالم را زودتر از موعد عوض کنند و بعضی دیگر ماه ها با باتری ای کنار بیایند که گوشی را کند و غیرقابل اعتماد کرده است.

عدد سلامت باتری مهم است، اما همه ماجرا نیست. در ادامه می بینیم این عدد دقیقا چه می گوید، کدام نشانه ها واقعا از پایان عمر باتری خبر می دهند، چه چیزهایی فقط شبیه خرابی باتری اند و کدام عادت ها باتری را زودتر پیر می کنند.

عدد سلامت باتری دقیقا چه می گوید؟

در تنظیمات آیفون وارد بخش Battery شوید و Battery Health را باز کنید. عددی که جلوی Maximum Capacity آمده، ظرفیت فعلی باتری را در مقایسه با روزی نشان می دهد که گوشی نو بوده است. ۸۶ درصد یعنی یک شارژ کامل امروز، حدود ۸۶ درصد انرژی یک شارژ کامل روز اول را دارد؛ گوشی ای که روزی تا آخر شب دوام می آورد، حالا کمی زودتر شارژر می خواهد.

این افت طبیعی است. باتری لیتیوم یون با هر چرخه شارژ کمی از ظرفیتش را از دست می دهد. چرخه شارژ هم به معنای هر بار وصل کردن شارژر نیست: وقتی مجموع مصرف شما به ۱۰۰ درصد ظرفیت باتری برسد، یک چرخه کامل شده است. اگر امروز ۶۰ درصد مصرف کنید و فردا ۴۰ درصد، روی هم یک چرخه حساب می شود.

به گفته اپل، باتری آیفون ۱۴ و مدل های قبل از آن طوری طراحی شده که در شرایط ایده آل بعد از ۵۰۰ چرخه کامل، هنوز ۸۰ درصد ظرفیت اولیه را داشته باشد. این عدد برای آیفون ۱۵ و مدل های بعد از آن ۱۰۰۰ چرخه است و در همین مدل ها تعداد چرخه ها هم در تنظیمات دیده می شود: Settings، بخش General و صفحه About.

سلامت باتری زیر ۸۰ درصد

عدد ۸۰ درصد همان مرزی است که اپل در طراحی باتری مبنا گذاشته است. وقتی ظرفیت باتری به طور محسوس کم شده باشد، آیفون در صفحه Battery Health پیامی نشان می دهد که می گوید سلامت باتری به شکل قابل توجهی افت کرده و تعویض آن را پیشنهاد می کند. اگر به این نقطه رسیده اید و گوشی دیگر یک روز معمولی را تا شب نمی رساند، تعویض باتری تقریبا همیشه تصمیم درستی است و هزینه اش با خرید گوشی تازه قابل مقایسه نیست.

این کار پیچیده نیست، اما باید درست انجام شود: نمایشگر با حرارت و ابزار مخصوص از بدنه جدا می شود، باتری قدیمی بیرون می آید و بعد از نصب باتری تازه، گوشی دوباره بسته می شود. هزینه هم به مدل گوشی و کیفیت باتری بستگی دارد. اگر می خواهید پیش از مراجعه تصویر روشنی از این ها داشته باشید، راهنمای تعویض باتری آیفون مراحل کار، زمان تقریبی و قیمت هر مدل را به تفکیک کیفیت باتری یک جا آورده است.

نشانه هایی که از خود عدد مهم ترند

عدد سلامت باتری همیشه تجربه روزمره شما را نشان نمی دهد. این نشانه ها حتی اگر عدد هنوز بالای ۸۰ باشد، ارزش جدی گرفتن دارند:

• خاموش شدن ناگهانی با شارژ باقی مانده: گوشی با ۲۰ یا ۳۰ درصد شارژ و در دمای معمولی اتاق ناگهان خاموش می شود و بعد از وصل کردن شارژر، دوباره با همان درصد روشن می شود. یعنی باتری دیگر نمی تواند در لحظه های پرمصرف، مثل باز کردن دوربین، برق کافی برساند.
• کند شدن محسوس: آیفون بعد از اولین خاموشی ناگهانی، برای اینکه تکرار نشود، عملکرد پردازنده را در لحظه های اوج مصرف مهار می کند. در این حالت زیر Peak Performance Capability در همان صفحه Battery Health پیامی درباره آن می بینید. دیر باز شدن برنامه ها، کم شدن نور صفحه و پایین آمدن صدای بلندگو هم از نشانه های همین وضعیت است.
• پرش درصد شارژ: شارژ در چند دقیقه از ۳۰ به ۱۰ درصد سقوط می کند، یا برعکس، چند دقیقه بعد از وصل شدن به شارژر چند ده درصد بالا می رود.

برعکسش هم صادق است. اگر سلامت باتری ۷۸ درصد است ولی گوشی با الگوی مصرف خودتان تا شب دوام می آورد و هیچ کدام از این نشانه ها را ندارد، عجله ای برای تعویض نیست. باتری را برای عدد عوض نکنید؛ برای کارکردی عوض کنید که از دست رفته است.

یک استثنا: باتری باد کرده

اگر بین صفحه و بدنه فاصله افتاده، صفحه در یک گوشه کمی بالا آمده یا گوشی روی میز صاف لق می خورد، ممکن است باتری باد کرده باشد. اینجا عدد سلامت اهمیتی ندارد. گوشی را شارژ نکنید، روی صفحه فشار نیاورید، خودتان سراغ باز کردنش نروید و هرچه زودتر باتری را عوض کنید. باتری باد کرده اگر آسیب ببیند ممکن است آتش بگیرد و فشارش می تواند به نمایشگر و بدنه هم آسیب بزند و یک تعمیر ساده را گران کند.

وقتی مقصر باتری نیست

پیش از اینکه باتری را مقصر بدانید، این سه حالت را کنار بگذارید:

• روزهای اول بعد از آپدیت iOS: بعد از هر به روزرسانی بزرگ یا انتقال اطلاعات به گوشی تازه، آیفون مدتی در پس زمینه عکس ها و فایل ها را مرتب و ایندکس می کند و در این مدت شارژ زودتر تمام می شود. پیش از قضاوت، چند روز صبر کنید.
• یک برنامه پرمصرف: در بخش Battery، مصرف هر برنامه را ببینید. اگر یکی از آنها سهم غیرعادی دارد، مشکل از همان برنامه است؛ به روزرسانی یا نصب دوباره اش معمولا کار را درست می کند.
• هوای سرد: باتری لیتیوم یون در سرما موقتا کم توان می شود. در کوه، سفر زمستانی یا یک روز سرد بیرون از خانه، ممکن است شارژ سریع تر پایین بیاید یا گوشی زودتر از انتظار خاموش شود. این اثر با گرم شدن گوشی برطرف می شود. اگر همین خاموشی ها در دمای معمولی هم تکرار شد، آن وقت باید به باتری شک کرد.

چهار باور رایج درباره شارژ آیفون

• «شارژ شبانه باتری را خراب می کند»: اگر Optimized Battery Charging روشن باشد، آیفون عادت شارژ شما را یاد می گیرد، شارژ را روی ۸۰ درصد نگه می دارد و بقیه را کمی پیش از ساعتی که معمولا گوشی را برمی دارید، کامل می کند. در آیفون ۱۵ و مدل های بعد از آن می توانید سقف شارژ را هم محدود کنید، مثلا روی ۸۰ درصد. شارژ شبانه تا وقتی گوشی زیر بالش یا روی پتو گرم نشود، مشکلی ندارد.
• «باتری را باید هر چند وقت یک بار تا صفر خالی کرد»: باتری لیتیوم یون حافظه ندارد و به تخلیه کامل نیازی ندارد. خالی شدن مکرر تا صفر بیشتر ضرر دارد تا فایده و شارژهای کوتاه و چندباره در طول روز هیچ ایرادی ندارد.
• «شارژر سریع باتری را از بین می برد»: آیفون خودش سرعت شارژ را کنترل می کند و شارژر سریع استاندارد آسیبی به باتری نمی زند. خطر واقعی، شارژر و کابل بی کیفیت و بی نام و نشان است که گرمای بیشتری می سازد و ممکن است به مدار شارژ گوشی هم آسیب بزند.
• «بستن برنامه های باز، شارژ را نگه می دارد»: آیفون برنامه های پس زمینه را خودش مدیریت می کند و بستن مداوم آنها کمکی نمی کند؛ حتی ممکن است مصرف را کمی بیشتر کند، چون برنامه دفعه بعد باید از اول باز شود. فقط برنامه ای را ببندید که هنگ کرده است.

دشمن اصلی باتری: گرما

اگر فقط یک عادت را بخواهید عوض کنید، مراقب گرما باشید. اپل دمای ۱۶ تا ۲۲ درجه را بهترین دمای کار آیفون می داند و هشدار می دهد که دمای بالای ۳۵ درجه می تواند به ظرفیت باتری آسیب دائمی بزند. گوشی را در تابستان داخل ماشین زیر آفتاب جا نگذارید، اگر هنگام شارژ داغ می شود قاب ضخیمش را دربیاورید و بازی سنگین یا فیلمبرداری طولانی را هم زمان با شارژ انجام ندهید.

اگر تصمیم به تعویض گرفتید

پیش از سپردن گوشی، این سه سوال را بپرسید:

1. چه باتری ای نصب می شود؟ باتری آیفون در بازار در چند سطح کیفیت عرضه می شود و قیمت ها فاصله زیادی دارند. بخواهید نوع باتری روی فاکتور نوشته شود.
2. بعد از تعویض، سلامت باتری در تنظیمات نمایش داده می شود؟ در آیفون XR و XS و مدل های بعد از آن، اگر گوشی نتواند اصالت باتری را تایید کند، پیام Important Battery Message ظاهر می شود و در صفحه About، بخش Parts and Service History، کنار باتری عبارت Unknown Part می آید. بسته به مدل و نسخه iOS، ممکن است درصد سلامت هم دیگر نمایش داده نشود. این پیام کارکرد باتری را مختل نمی کند، اما بپرسید برای مدل شما راهی برای حفظ نمایش سلامت وجود دارد یا نه.
3. گارانتی کتبی دارد؟ مدت و شرایط گارانتی باتری را روی کاغذ بگیرید تا اگر ایرادی پیش آمد، تکلیف روشن باشد.

جمع بندی

باتری آیفون را وقتی عوض کنید که نشانه ها این را بگویند: سلامت زیر ۸۰ درصد همراه با شارژی که تا شب نمی رسد، خاموشی ناگهانی در دمای معمولی، کندی محسوس یا باد کردن باتری. تا آن موقع، دور نگه داشتن گوشی از گرما و روشن گذاشتن Optimized Battery Charging بیشترین کمک را به عمر باتری می کند. اگر درباره باتری یا ایرادهای دیگر آیفون، آیپد و مک بوک سوالی دارید، راهنماهای مجموعه تعمیراتی اپل سرویس در apple-servise.ir را ببینید؛ آنجا می توانید پیش از مراجعه با تکنسین ها هم مشورت کنید.