۵ مرحله رشد مغز انسان از کودکی تا سالمندی
پژوهشگران دانشگاه کمبریج با بررسی مغز ۳٬۸۰۲ نفر از بدو تولد تا ۹۰ سالگی، پنج مرحله اصلی در روند رشد و تغییرات مغز شناسایی کردهاند. یافتههای این مطالعه نشان میدهد اوایل دهه ۳۰ زندگی یکی از مهمترین نقاط عطف در تحول شبکههای عصبی است. بر اساس نتایج این پژوهش، زندگی مغز را میتوان به پنج دوره تقسیم کرد: کودکی از تولد تا ۹ سالگی، نوجوانی از ۹ تا ۳۲ سالگی، بزرگسالی از ۳۲ تا ۶۶ سالگی، سالمندی اولیه از ۶۶ تا ۸۳ سالگی و سالمندی متأخر از ۸۳ سالگی به بعد.
مهمترین تغییر در اوایل دهه ۳۰ رخ میدهد، زمانی که نحوه اتصال و سازمانیافتگی شبکههای عصبی دستخوش تحول قابلتوجهی شده و مغز وارد الگویی میشود که بیشتر با بزرگسالی مطابقت دارد. پژوهشگران این سن را برجستهترین نقطه عطف در مسیر تحول مغز میدانند. دکتر الکسا موزلی، پژوهشگر اصلی، میگوید در حدود ۳۲ سالگی بیشترین تغییرات جهتدار در ارتباطات عصبی به چشم میخورد. البته این عدد به معنای آن نیست که همه افراد دقیقاً در این سن وارد مرحله جدیدی میشوند، سرعت رشد و تغییرات مغزی میان افراد متفاوت است.
این تقسیمبندی میتواند به درک بهتر تغییرات مغز در طول زندگی کمک کند، از مشکلات یادگیری در دوران کودکی گرفته تا افزایش آسیبپذیری در برابر بیماریهایی مانند زوال عقل در سالمندی. پژوهشگران همچنین معتقدند دوره بزرگسالی که از حدود ۳۲ سالگی آغاز میشود، نزدیک به سه دهه ثبات نسبی در سازمانیافتگی مغز را به همراه دارد.
در مجموع، نتایج مطالعه نشان میدهد تحول مغز یک روند کاملاً خطی نیست و در طول زندگی چندین بار وارد مراحل متفاوت میشود. در این میان، ۳۲ سالگی را میتوان یکی از مهمترین نقاط تغییر در ساختار و ارتباطات عصبی مغز انسان دانست، نه یک مرز قطعی برای پایان نوجوانی یا آغاز بزرگسالی.
