در قلب تولید مهمات راهبردی آمریکا چه خبر است؟ | مشکل اصلی واشنگتن در تولید موشک چیست؟

همشهری آنلاین – گروه سیاسی: شبکه آمریکایی «سی. ان. ان» روز یکشنبه در یک گزارش مفصل تحلیلی – تصویری، بار دیگر چالش «کاهش ذخایر تسلیحات راهبردی آمریکا» را در کانون توجه قرار داده و به قلب تولید این‌گونه مهمات، یعنی آرکانزاس رفته و «فشار بی‌سابقه» برای افزایش تولید را مورد بررسی قرار داده است.

گزارش سی. ان. ان از شهر کوچک «کامدن» نشان می‌دهد کارخانه‌هایی که پیش‌تر نیز تحت فشار سال‌ها جنگ در اوکراین و ارسال تسلیحات به رژیم‌صهیونیستی و دیگر متحدان قرار داشتند، اکنون باید تولید برخی موشک‌ها را چند برابر کنند. دراین گزارش، تصریح شده است که نزدیک به ۸۰ درصد ذخیره موشک‌های «تاد» و حدود نیمی از رهگیرهای «پاتریوت» آمریکا نسبت به سطح پیش از جنگ کاهش یافته است، آن‌هم در شرایطی که کارشناسان بازسازی این ذخایر را فرایندی چندساله می‌دانند.

سفر به قلب تولید مهمات راهبردی

«کامدن» در آرکانزاس، به یکی از مهم‌ترین مراکز تلاش آمریکا برای بازسازی ذخایر موشکی تبدیل شده‌است. این شهر کوچک حدود ۱۰ هزار نفر جمعیت دارد، اما هر روز نزدیک به ۴ هزار کارمند وارد مجموعه‌های صنعتی دفاعی اطراف آن می‌شوند؛ مجموعه‌هایی که شرکت‌هایی مانند «لاکهید مارتین»، «ال.۳ هریس»، «ریتون» و «جنرال داینامیکس» در آنها موشک‌های رهگیر پاتریوت، سامانه‌های راکتی، موتورهای سوخت جامد، کلاهک جنگی و دیگر قطعات حیاتی تسلیحات آمریکایی را تولید می‌کنند.

اهمیت کامدن پس از آغاز جنگ واشنگتن و تل‌آویو علیه ایران در فوریه (اسفندماه ۱۴۰۴) افزایش یافت. یک روز پیش از آغاز حملات، پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، در یکی از کارخانه‌های این شهر حاضر شده و از نقش آن در صنایع دفاعی آمریکا تمجید کرده بود.

تنها چند ساعت بعد، حملات هماهنگ علیه ایران آغاز شد و واشنگتن طی مدت کوتاهی حجم زیادی از موشک‌های هدایت‌شونده دقیق خود را شلیک کرد. این مصرف گسترده، در شرایطی رخ داد که ذخایر موشکی آمریکا پیش‌تر نیز به‌دلیل سال‌ها حمایت نظامی از اوکراین، ارسال تسلیحات به اسرائیل و کمک به دیگر متحدان کاهش یافته بود.

براساس اطلاعات ارائه شده ازسوی «سی. ان. ان»، ارتش آمریکا تا ماه اوت (مرداد -شهریور) نزدیک به ۸۰ درصد از ذخیره موشک‌های «تاد» خود را نسبت به سطح پیش از جنگ ایران مصرف کرده بود. همچنین حدود نیمی از رهگیرهای «پاتریوت» این کشور نیز مورد استفاده قرار گرفته بود. کارشناسان معتقدند بازسازی این ذخایر ممکن است سال‌ها زمان ببرد.

در مقابل، ترامپ و پنتاگون بارها کاهش شدید ذخایر موشکی را رد کرده‌اند. دولت آمریکا برای سال ۲۰۲۷ بودجه دفاعی بی‌سابقه ۱.۵ تریلیون دلاری پیشنهاد کرده و از قانون تولید دفاعی برای سرعت بخشیدن به ساخت تسلیحات استفاده کرده است.

فشار بی‌سابقه بر صنایع موشکی

جنگ ایران فشار تولیدی کم‌سابقه‌ای به کارخانه‌های تسلیحاتی آمریکا وارد کرده است. کارکنان این مراکز می‌گویند پس از آغاز جنگ، اهداف تولید ماهانه و سالانه به‌شدت افزایش یافته و حتی از ظرفیت اولیه کارخانه‌ها فراتر رفته است. برخی کارکنان از هفته‌های کاری بیش از ۷۰ ساعت خبر داده‌اند و یک مهندس شرکت «لاکهید مارتین» گفته در یک هفته، ۸۶ساعت کار کرده و فرد دیگری را می‌شناسد که در یک هفته ۱۰۰ ساعت کار کرده‌است.

دراین میان اما، مشکل فقط نیروی انسانی نیست؛ «زنجیره تأمین»، گلوگاه اصلی افزایش تولید موشک است. ساخت یک موشک به هزاران قطعه و مواد اولیه از صدها تأمین‌کننده وابسته است و تأخیر در یک قطعه می‌تواند کل روند تولید را متوقف کند. برای نمونه، تولید «تاد» در سال ۲۰۲۴ به‌دلیل مشکلات مربوط به قطعات سامانه هدایت و سپس نصب نادرست یکی از قطعات سامانه کنترل، برای چند ماه با اختلال مواجه شد.

چگونه محاسبات تولید تسلیحات تغییر کرد؟

شرکت‌های دفاعی آمریکا اکنون مجبورند میان سفارش‌های قدیمی و نیازهای جدید ناشی از جنگ‌های خاورمیانه تعادل برقرار کنند. افزایش جنگ پهپادی نیز آنها را به سمت تسلیحات ساده‌تر و ارزان‌تر سوق داده است، چراکه برخی موشک‌های بسیار دقیق، به مواد تخصصی و فرایند تولید پیچیده نیاز دارند.

برای مثال، یک رهگیر پاتریوت بیش از ۴ میلیون دلار قیمت دارد و برای مقابله با یک موشک دیگر، به فناوری بسیار پیچیده‌ای نیازمند است. لاکهید مارتین در حال توسعه موشک PAC-۳ ACE است که هزینه آن کمتر از نصف برخی گزینه‌های دقیق‌تر است و با وجود توانایی کلی پایین‌تر، می‌تواند سریع‌تر تولید شود.

به‌گفته مسئولان این شرکت، آنها اکنون در حال بررسی این موضوع هستند که آیا سطح بالای پیچیدگی برخی تسلیحات، زمان تولید را بیش از ارزش عملیاتی آن افزایش داده است یا نه.

کامدن؛ نماد یک مشکل بزرگ‌تر

کارخانه‌های «کامدن» از سال ۲۰۲۰ نیروی کار خود را بیش از ۳۵ درصد افزایش داده‌اند و حدود ۵۰۰نفر نیز طی یک سال اخیر استخدام شده‌اند. با این حال، کمبود مسکن، ضعف زیرساخت‌های شهری، مشکلات مدارس و وضعیت نامناسب بیمارستان محلی، جذب نیروی بیشتر را دشوار کرده‌است.

داستان کامدن اما، فقط داستان یک شهر کوچک نیست، بلکه تصویری از چالش بزرگ‌تر آمریکا برای بازسازی زرادخانه‌ای است که در سال‌های جنگ و حمایت از متحدان مصرف شده و اکنون جنگ ایران فشار مضاعفی بر آن وارد کرده‌است.

واشنگتن می‌خواهد تولید موشک را چند برابر کند، اما کمبود نیروی متخصص، مشکلات زنجیره تأمین، پیچیدگی فناوری و زمان‌بر بودن تولید، سرعت این بازسازی را محدود می‌کند.