چهار هفتهای میتوان جوانتر شد!
افراد مسن ممکن است بتوانند نشانگرهای مهم پیری را در مدت زمان بسیار کوتاهی تغییر دهند صرفاً با تغییر آن چه میخورند.
به گزارش اطلاعات آنلاین، افراد مسن که تعادل چربی، کربوهیدرات و پروتئین حیوانی را در رژیم غذایی خود تغییر دادند، تنها پس از چهار هفته علائم کاهش سن بیولوژیکی را نشان دادند. قویترین نتیجه در شرکت کنندگانی مشاهده شد که رژیم غذایی همهچیزخوار، کمچرب و پرکربوهیدرات داشتند.
تحقیقات جدید دانشگاه سیدنی نشان داد که استرالیاییهای ۶۵ تا ۷۵ ساله که چربی غذایی یا پروتئین حیوانی را کاهش دادهاند، تنها پس از چهار هفته علائمی از سن بیولوژیکی پایینتر را نشان دادند. سن بیولوژیکی تخمینی از سن ظاهری بدن بر اساس سلامت و وضعیت فیزیولوژیکی آن است، نه تعداد سالهای زندگی فرد.
این پژوهش به سرپرستی دکتر «کیتلین اندروز» از دانشکده علوم زندگی و محیط زیست دانشگاه سیدنی انجام شد.
اگرچه نتایج نشان میدهد که رژیم غذایی ممکن است نسبتاً سریع بر نشانگرهای سلامت مرتبط با پیری تأثیر بگذارد اما محققان تأکید میکنند که این یافتهها مقدماتی هستند. مطالعات طولانیتری مورد نیاز است برای تعیین اینکه آیا این تغییرات ادامه دارند؟ آیا به کاهش خطر بیماریهای مرتبط با سن تبدیل میشوند؟ و آیا اثرات مشابهی در جمعیتهای جوانتر یا متفاوت رخ میدهد؟
سن بیولوژیکی واقعاً چه چیزی را اندازهگیری میکند؟
همه افراد از نظر زمانی با سرعت یکسانی پیر میشوند اما پیری بیولوژیکی لزوماً از یک برنامه زمانی پیروی نمیکند.
دو نفر با سن تقویمی یکسان میتوانند از نظر سلامت قلب و عروق، متابولیسم، التهاب و سایر معیارهای عملکرد بدن تفاوت قابل توجهی داشته باشند. این تفاوتها به توضیح این موضوع کمک میکند که چرا یک فرد ممکن است در اواخر عمر نسبتاً سالم و مقاوم باقی بماند؛ در حالی که دیگری زودتر دچار مشکلات سلامتی مرتبط با سن میشود.
دانشمندان میتوانند سن بیولوژیکی را با تجزیه و تحلیل نشانگرهای زیستی تخمین بزنند؛ ویژگیهای قابل اندازهگیری بدن که اطلاعاتی در مورد سلامت و عملکرد فیزیولوژیکی ارائه میدهند. محققان اغلب از ترکیبی از این نشانگرها برای ایجاد تصویر وسیعتری از نحوه پیر شدن بدن استفاده میکنند.
برای این مطالعه، تیم اطلاعات ۲۰ نشانگر زیستی مختلف از جمله سطح کلسترول خون، انسولین و پروتئین واکنشی C را ترکیب کرد. پروتئین واکنشی C معمولاً به عنوان معیاری برای التهاب در بدن استفاده میشود.
این معیارها با هم برای محاسبه امتیاز سن بیولوژیکی برای شرکتکنندگان در مطالعه تغذیه برای زندگی سالم استفاده شدند که در مرکز چارلز پرکینز دانشگاه انجام شد.
چهار رژیم غذایی مختلف مورد آزمایش قرار گرفتند
مطالعه تغذیه برای زندگی سالم شامل ۱۰۴ شرکتکننده بود که به طور تصادفی به یکی از چهار رژیم غذایی اختصاص داده شدند.
هر رژیم غذایی ۱۴ درصد از کل انرژی را از پروتئین تأمین میکرد. دو رژیم غذایی همهچیزخوار (نیمی از منابع حیوانی و بقیه از گیاهان) بودند؛ در حالی که دو رژیم غذایی دیگر نیمهگیاهخوار (با ۷۰ درصد پروتئین از منابع گیاهی) بودند.
در این گروهها، شرکت کنندگان یا رژیم غذایی پرچرب و کم کربوهیدرات یا رژیم غذایی کم چرب و پرکربوهیدرات دریافت کردند.
این امر چهار گروه غذایی ایجاد کرد: همه چیزخوار پرچرب (OHF)، همه چیزخوار پرکربوهیدرات (OHC)، نیمه گیاهخوار پرچرب (VHF) یا نیمه گیاهخوار پرکربوهیدرات (VHC).
شاخص توده بدنی (BMI) شرکت کنندگان از ۲۰ تا ۳۵ متغیر بود. همه افراد غیرسیگاری و غیرگیاهخوار بودند و هیچ کدام عوارض جدی (مانند دیابت نوع ۲، سرطان، بیماری کلیوی یا کبدی) یا آلرژی غذایی یا عدم تحمل غذایی نداشتند.
سه گروه رژیم غذایی، پروفایلهای نشانگر زیستی جوانتری را نشان دادند
گروه همهچیزخوار با چربی بالا، هیچ تغییر معناداری در سن بیولوژیکی محاسبه شده از پروفایلهای نشانگر زیستی خود تجربه نکردند. همچنین این رژیم غذایی بیشترین شباهت را داشت به آنچه شرکت کنندگان قبل از شروع مطالعه میخوردند.
با این حال، سه گروه دیگر، همگی کاهشهایی را در سن بیولوژیکی تخمینی پروفایلهای نشانگر زیستی خود نشان دادند.
قویترین شواهد آماری در گروه همهچیزخوار با کربوهیدرات بالا مشاهده شد. این شرکتکنندگان رژیم غذایی داشتند که در آن ۱۴ درصد انرژی از پروتئین، ۲۸-۲۹ درصد از چربی و ۵۳ درصد از کربوهیدراتها تأمین میشد.
روی هم رفته، یافتهها نشان میدهد که کاهش چربی رژیم غذایی، پروتئین حیوانی یا هر دو ممکن است در یک دوره نسبتاً کوتاه بر نشانگرهای زیستی مرتبط با پیری در بزرگسالان مسن تأثیر بگذارد.
با این حال، سن بیولوژیکی محاسبه شده پایینتر لزوماً به این معنی نیست که خود فرآیند پیری به طور دائم معکوس شده است.
آیا اثرات ماندگار هستند؟
محققان هنوز نمیدانند که آیا این تغییرات در پروفایلهای نشانگرهای زیستی در طول زمان ادامه خواهند داشت یا منجر به معکوس شدن پایدار سن بیولوژیکی میشوند.
آنها همچنین هنوز نمیتوانند بگویند که آیا تغییرات مشاهده شده در نهایت خطر بیماریهای مرتبط با پیری را کاهش میدهند یا خیر.
دانشیار «آلیستر سینیور»، از دانشکده علوم زیستی و محیطی و مرکز چارلز پرکینز که بر این تحقیق نظارت داشت، گفت: “برای ارزیابی اینکه آیا تغییرات غذایی خطر بیماریهای مرتبط با سن را تغییر میدهد یا خیر، تغییرات غذایی طولانی مدت مورد نیاز است.”
بنابراین، این مطالعه به جای اثبات اینکه تغییر رژیم غذایی میتواند طول عمر را افزایش دهد یا پیری را به طور دائم کند کند، یک سیگنال اولیه ارائه میدهد.
دکتر اندروز گفت: “هنوز خیلی زود است که به طور قطعی بگوییم که تغییرات خاص در رژیم غذایی، عمر شما را افزایش میدهد. اما این تحقیق نشانه اولیهای از مزایای بالقوه تغییرات غذایی در مراحل بعدی زندگی ارائه میدهد. تحقیقات آینده باید بررسی کند که آیا این یافتهها به سایر گروهها نیز تعمیم داده میشود و آیا تغییرات ثبت شده پایدار هستند یا پیشبینیکننده پیامدهای بلندمدت هستند.”
نتایج این پژوش در مجله Aging Cell منتشر شده است.
